فرود سخت چیست؟

فرود سخت (Hard Landing) به یک کاهش قابل‌توجه یا رکود اقتصادی پس از دوره‌ای از رشد سریع اشاره دارد. این اصطلاح از هوانوردی گرفته شده است، جایی که به نوع فرود با سرعت بالا اشاره می‌کند که اگرچه تصادف واقعی نیست، اما منبعی از استرس و همچنین آسیب و جراحت احتمالی است. این استعاره برای اقتصادهای پررونقی به کار می‌رود که با یک محدودیت ناگهانی و شدید در رشد خود مواجه می‌شوند، مانند مداخله سیاست پولی برای مهار تورم. اقتصادهایی که فرود سخت را تجربه می‌کنند، اغلب وارد دوره‌ای از رکود یا حتی بحران اقتصادی می‌شوند.

نکات کلیدی

• فرود سخت یک کاهش شدید اقتصادی یا رکود پس از دوره‌ای از رشد سریع است.
• این اصطلاح در مقابل فرود نرم (Soft Landing) قرار می‌گیرد، که هدف مطلوب‌تری برای سیاست‌گذاران اقتصادی محسوب می‌شود.
• فرود سخت می‌تواند ناشی از توقف یا کاهش سیاست‌های انبساطی اقتصاد کلان باشد که ممکن است منجر به سقوط بازار سهام، بحران مالی یا کاهش اعتماد سرمایه‌گذاران شود.
• نمونه‌های تاریخی شامل فرود سخت در سال ۲۰۰۷ است که در نتیجه سیاست‌های انقباضی فدرال رزرو برای خنک کردن بازار املاک مسکونی رخ داد و به بحران بزرگ اقتصادی منجر شد.

درک فرود سخت

فرود سخت در مقابل فرود نرم قرار می‌گیرد، که هدف مطلوب‌تری برای سیاست‌گذاران اقتصادی است. برای دستیابی به فرود نرم، مقامات دولتی و بانک‌های مرکزی به‌تدریج سیاست‌های مالی و پولی انبساطی را کاهش می‌دهند تا تورم قیمت‌ها را بدون قربانی کردن مشاغل یا ایجاد درد اقتصادی غیرضروری برای افراد و شرکت‌هایی که بدهی دارند، مهار کنند. متأسفانه، هرچه اقتصاد بیشتر به محرک‌های مالی یا پول آسان وابسته شود، کنار گذاشتن سیاست‌های انبساطی دشوارتر می‌شود و اقتصاد در برابر حتی محدودیت‌های جزئی در سیاست‌های انبساطی آسیب‌پذیرتر می‌شود. بنابراین، معمولاً هرچه رونق اقتصادی ناشی از سیاست‌ها طولانی‌تر باشد یا حباب بازار ناشی از پول آسان بزرگ‌تر شود، برای مقامات دشوارتر است که به‌تدریج حمایت سیاست انبساطی را برای مهندسی یک فرود نرم کنار بکشند.

این امر منجر به فرود سخت می‌شود، جایی که کاهش یا توقف سیاست اقتصاد کلان انبساطی می‌تواند به سقوط بازار سهام، بحران مالی یا فروپاشی اعتماد سرمایه‌گذاران منجر شود. به دلیل تأخیرهای تشخیص، پاسخ و اجرا در سیاست‌های اقتصاد کلان، این رویدادها می‌توانند به‌سرعت به یک رکود عمومی تبدیل شوند که برای سیاست‌گذاران دفاع مؤثری ایجاد کنند. به عنوان مثال، فدرال رزرو در چندین مقطع در تاریخ خود نرخ‌های بهره را با سرعتی افزایش داده است که بازار آن را ناخوشایند یافته و منجر به کند شدن اقتصاد و/یا ورود به دوره رکود شده است. اخیراً، در سال ۲۰۰۷ یک فرود سخت به دلیل سفت کردن سیاست پولی فدرال رزرو برای خنک کردن بازار املاک مسکونی رخ داد. پیامد آن چشمگیر بود و به جای یک رکود ساده، به یک بحران بزرگ اقتصادی منجر شد، اما تصور یک فرود نرم وقتی حباب سوداگرانه تا این حد بزرگ شده بود، دشوار است.

فرود سخت اغلب ذکر شده چین

اصطلاح فرود سخت اغلب به چین نسبت داده شده است، کشوری که دهه‌ها از نرخ‌های رشد تولید ناخالص داخلی (GDP) غیرعادی بالا برخوردار بوده و به نظر برخی ناظران، خود را برای یک فرود سخت آماده کرده است. سطوح بالای بدهی، به‌ویژه در سطح دولت‌های محلی، اغلب به‌عنوان یک کاتالیزور بالقوه برای کاهش اقتصادی ذکر می‌شوند، همان‌طور که قیمت‌های بالای املاک در بسیاری از شهرهای چین.

در اواخر سال ۲۰۱۵، پس از کاهش سریع ارزش یوان و کاهش حجم تجارت، بسیاری از ناظران از یک فرود سخت چینی ترسیدند: Société Générale احتمال آن را ۳۰٪ تخمین زد. با این حال، حجم تجارت بهبود یافت و بازارهای ارزی تثبیت شدند. در سال ۲۰۱۹، بحث درباره فرود سخت چین با سرکوب مالی سایه‌ای و گمانه‌زنی درباره تأثیر از دست دادن آن منبع اعتباری بر کسب‌وکارهای چینی، رشد و مشاغل دوباره مطرح شد. البته، شایان ذکر است که چین هنوز یک فرود سخت را تجربه نکرده است، در حالی که تمام قدرت‌های غربی که آن را پیش‌بینی کرده‌اند، خود چند مورد را پشت سر گذاشته‌اند.