سوآپ بازده کل چیست؟

سوآپ بازده کل (Total Return Swap یا TRS) یک مشتق مالی است که به یک طرف اجازه می‌دهد پرداخت‌هایی بر اساس نرخ مشخص دریافت کند، در حالی که طرف دیگر از بازده کل یک دارایی مرجع مانند شاخص سهام، سبد وام‌ها یا اوراق قرضه بهره‌مند می‌شود. طرفی که بازده دارایی را دریافت می‌کند، از هر درآمد و افزایش سرمایه سود می‌برد بدون اینکه مالک دارایی باشد، و این باعث شده TRS در بین صندوق‌های پوشش ریسک محبوب شود. در مقابل، طرفی که پرداخت‌های نرخ ثابت انجام می‌دهد، عملاً ریسک بازار و ریسک اعتباری دارایی را به دریافت‌کننده بازده منتقل می‌کند.

نکات کلیدی

• سوآپ بازده کل (TRS) توافقی است که در آن یک طرف نرخ مشخصی پرداخت می‌کند، در حالی که طرف دیگر پرداخت‌هایی بر اساس بازده دارایی مرجع، شامل درآمد و سود سرمایه دریافت می‌کند.
• سوآپ بازده کل امکان دسترسی به دارایی‌هایی مانند شاخص‌های سهام یا اوراق قرضه بدون مالکیت را فراهم می‌کند و برای صندوق‌های پوشش ریسک جذاب است، زیرا می‌توانند با سرمایه اندک، مواجهه بزرگ با دارایی ایجاد کنند.
• در صورت کاهش ارزش دارایی، دریافت‌کننده بازده کل متحمل زیان می‌شود و باید به مالک دارایی پرداخت کند، زیرا ریسک بازار و ریسک اعتباری را بر عهده دارد.
• ساختار سوآپ به پرداخت‌کننده اجازه می‌دهد از ریسک عملکرد دارایی اجتناب کند، اما ریسک اعتباری دریافت‌کننده را بر عهده می‌گیرد.

چگونه سوآپ‌های بازده کل دسترسی به دارایی را فراهم می‌کنند؟

سوآپ بازده کل به دریافت‌کننده اجازه می‌دهد از یک دارایی مرجع بهره ببرد بدون اینکه مالک آن باشد. این سوآپ‌ها برای صندوق‌های پوشش ریسک محبوب هستند زیرا امکان مواجهه بزرگ با دارایی را با سرمایه اندک فراهم می‌کنند. دو طرف درگیر در یک TRS به عنوان «پرداخت‌کننده بازده کل» و «دریافت‌کننده بازده کل» شناخته می‌شوند.

سوآپ بازده کل مشابه سوآپ بولت است؛ با این تفاوت که در سوآپ بولت، پرداخت‌ها تا پایان سوآپ یا بسته شدن موقعیت به تعویق می‌افتند.

تعهدات و ریسک‌ها در سوآپ‌های بازده کل

دریافت‌کننده بازده کل درآمد دارایی را جمع‌آوری می‌کند و اگر قیمت دارایی در طول مدت سوآپ افزایش یابد، از آن بهره‌مند می‌شود. در عوض، دریافت‌کننده بازده کل باید نرخ مشخصی را در طول عمر سوآپ به مالک دارایی پرداخت کند.

اگر قیمت دارایی در طول عمر سوآپ کاهش یابد، دریافت‌کننده بازده کل مجبور است مبلغ کاهش یافته دارایی را به مالک پرداخت کند. در یک TRS، دریافت‌کننده ریسک سیستماتیک یا بازار و ریسک اعتباری را برعهده می‌گیرد. در مقابل، پرداخت‌کننده از ریسک عملکرد دارایی اجتناب می‌کند، اما ریسک اعتباری دریافت‌کننده را می‌پذیرد.

مثال تصویری از یک سوآپ بازده کل

فرض کنید دو طرف وارد یک سوآپ بازده کل یک‌ساله می‌شوند که در آن یک طرف نرخ بین‌بانکی لندن (LIBOR) به علاوه یک حاشیه ثابت ۲٪ دریافت می‌کند. طرف دیگر، بازده کل شاخص Standard & Poor's 500 (S&P 500) را روی مبلغ اصلی ۱ میلیون دلار دریافت می‌کند.

پس از یک سال، اگر نرخ LIBOR برابر ۳.۵٪ باشد و شاخص S&P 500 به میزان ۱۵٪ افزایش یابد، طرف اول ۱۵٪ به طرف دوم پرداخت می‌کند و ۵.۵٪ دریافت می‌کند. پرداخت در پایان سوآپ به صورت خالص محاسبه می‌شود و طرف دوم مبلغ ۹۵,۰۰۰ دلار دریافت می‌کند، یا [۱ میلیون دلار × (۱۵٪ − ۵.۵٪)].

در مقابل، اگر شاخص S&P 500 به جای افزایش، ۱۵٪ کاهش یابد، طرف اول ۱۵٪ به علاوه نرخ LIBOR و حاشیه ثابت دریافت می‌کند و پرداخت خالص به طرف اول ۲۰۵,۰۰۰ دلار خواهد بود، یا [۱ میلیون دلار × (۱۵٪ + ۵.۵٪)].