ایران‌فی
ورود
خبر

شاخص‌یاب

جست‌وجوی نام یا نماد یک دارایی

اخبار

بازار خاکستری چیست؟

بازار خاکستری اوراق بهادار به معاملات غیررسمی و خارج از بورس (OTC) اطلاق می‌شود.

بازار خاکستری چیست؟

بازار خاکستری به بازاری غیررسمی برای اوراق بهادار مالی اطلاق می‌شود. معاملات در بازار خاکستری معمولاً زمانی رخ می‌دهد که یک سهام از معاملات رسمی خارج شود یا زمانی که اوراق بهادار جدید قبل از آغاز رسمی معاملات، خرید و فروش شوند. بازار خاکستری این امکان را به ناشر و واسطه‌ها می‌دهد که تقاضا برای یک عرضه جدید را ارزیابی کنند؛ زیرا این بازار یک بازار «هنگام صدور» است (یعنی در آن اوراق بهاداری معامله می‌شود که به زودی در دسترس قرار خواهد گرفت). بازار خاکستری اگرچه غیررسمی است، اما غیرقانونی نیست.

اصطلاح «بازار خاکستری» همچنین به واردات و فروش کالاها توسط فروشندگان غیرمجاز اشاره دارد. در این مورد نیز، فعالیت‌های چنین بازاری غیررسمی است، اما غیرقانونی نیست.

نکات کلیدی

  • بازار خاکستری اوراق بهادار به معاملات غیررسمی و خارج از بورس (OTC) اطلاق می‌شود.
  • برخلاف معاملات معمول OTC که اوراق بهادار هیچگاه در یک بورس رسمی معامله نمی‌شود، بازار خاکستری اوراق بهاداری را معامله می‌کند که از معاملات رسمی خارج شده‌اند یا هنوز آغاز به معامله در بورس رسمی نکرده‌اند.
  • بازار خاکستری همچنین به محصولاتی اشاره دارد که اغلب وارداتی هستند و از طریق کانال‌های خرده‌فروشی جایگزین فروخته می‌شوند.
  • در هر دو حالت، اگرچه این بازار غیرقانونی نیست، اما وضعیت غیررسمی آن ریسک‌های بیشتری به همراه دارد.

توضیح بازار خاکستری

در معاملات بازار خاکستری، هرچند معامله الزام‌آور است، اما تا زمانی که معاملات رسمی آغاز نشود، نمی‌توان آن را تسویه کرد. این امر ممکن است باعث شود یک طرف بی‌ملاحظه از معامله خود امتناع کند. به دلیل این ریسک، برخی از سرمایه‌گذاران نهادی مانند صندوق‌های بازنشستگی و صندوق‌های مشترک ممکن است از معاملات بازار خاکستری خودداری کنند.

بازار خاکستری کالا زمانی رونق می‌یابد که اختلاف قیمت قابل توجهی برای یک محصول پرطرفدار در کشورهای مختلف وجود داشته باشد. در بسیاری از کشورها، بازار خاکستری قابل توجهی برای دستگاه‌ها و الکترونیک‌های مصرفی محبوب وجود دارد، زیرا این محصولات به راحتی از طریق اینترنت خریداری شده و به هر مکانی ارسال می‌شوند. دیگر محصولات پرطرفدار در بازار خاکستری شامل خودروهای لوکس، پوشاک برند، کیف و کفش‌های گران‌قیمت، سیگار، داروها و لوازم آرایشی است.

فروشندگان غیرمجاز ممکن است این کالاها را به صورت عمده وارد کرده و با وجود اضافه کردن حاشیه سود مناسب، آن‌ها را با قیمتی پایین‌تر از قیمت محلی بفروشند. مشتریانی که این محصولات را با قیمت تخفیفی خریداری می‌کنند، ممکن است در آینده با مشکلاتی روبرو شوند و باید اطمینان حاصل کنند که این کالاها با استانداردهای ایمنی و گواهی‌نامه‌های محلی همخوانی دارند. خدمات پس از فروش و پشتیبانی نیز یکی از مسائل کلیدی است، زیرا فروشندگان مجاز ممکن است از خدمات‌دهی به کالاهایی که در بازار خاکستری خریداری شده‌اند، خودداری کنند.

گاهی اوقات مصرف‌کنندگان ناآگاهانه یک محصول از بازار خاکستری خریداری می‌کنند. برخی از نشانه‌ها که ممکن است یک محصول از بازار خاکستری باشد عبارتند از: قیمت پایین‌تر از سایر خرده‌فروشان محلی، دستورالعمل‌های کاربری به زبان‌های دیگر، و دفترچه‌های راهنمای فتوکپی‌شده یا سی‌دی‌های نرم‌افزار تکراری.

تاثیر منفی بر کسب‌وکارها

حجم برخی از بازارهای خاکستری قابل توجه است. تجارت خارج از کانال‌های رسمی برای تولیدکنندگان کالا چالش‌هایی ایجاد می‌کند. علاوه بر از دست دادن فروش‌هایی که شرکت می‌تواند به طور مستقیم ثبت کند، بازار خاکستری ریسک‌هایی برای اعتبار برند به همراه دارد و روابط موجود در کانال فروش رسمی که شامل عمده‌فروشان، توزیع‌کنندگان و خرده‌فروشان است را آسیب می‌زند، زیرا انحصار این کالاها که مورد تقاضا هستند، تضعیف می‌شود.