مالیات ثابت چیست؟

مالیات ثابت نرخ مشخصی از مالیات بر درآمد است که برای همه‌ی افراد، بدون توجه به میزان درآمدشان، اعمال می‌شود.

در این سیستم، تمام معافیت‌ها و کسری‌های مالیاتی حذف می‌شوند. بیشتر سیستم‌های مالیات ثابت، درآمد حاصل از سود سرمایه، سود سهام و سایر سرمایه‌گذاری‌ها را مشمول مالیات نمی‌کنند.

مالیات تصاعدی برعکس مالیات ثابت است و در آن نرخ مالیات با افزایش درآمد فرد بیشتر می‌شود. ایالات متحده از یک سیستم مالیات بر درآمد تصاعدی استفاده می‌کند.

نکات مهم

• مالیات ثابت برای همه‌ی افراد، صرف‌نظر از میزان درآمدشان، با نرخ یکسان اعمال می‌شود و شامل هیچ‌گونه معافیت یا کسری مالیاتی نیست.
• مالیات تصاعدی، برخلاف مالیات ثابت، با افزایش درآمد نرخ بیشتری دارد.
• مالیات حقوق و مالیات بر فروش در آمریکا نمونه‌هایی از مالیات ثابت هستند، زیرا همه افراد درصد یکسانی پرداخت می‌کنند.

درک مالیات ثابت

طرفداران این سیستم معتقدند که باعث تشویق افراد به کسب درآمد بیشتر می‌شود، زیرا افزایش درآمد منجر به نرخ مالیاتی بالاتر نخواهد شد. همچنین، این روش فرآیند ارائه‌ی اظهارنامه مالیاتی را ساده‌تر می‌کند.

در مقابل، منتقدان بر این باورند که مالیات ثابت فشار بیشتری بر افراد با درآمد پایین وارد می‌کند، در حالی که نرخ مالیاتی ثروتمندان را کاهش می‌دهد.

مالیات ثابت در برابر مالیات نزولی و تصاعدی

مالیات نزولی (Regressive Tax)

در حالی که مالیات ثابت برای همه‌ی افراد بدون توجه به درآمدشان یکسان است، برخی آن را نوعی مالیات نزولی می‌دانند.

مالیات نزولی فشار بیشتری بر افراد با درآمد پایین وارد می‌کند، زیرا درصد بیشتری از درآمد آن‌ها صرف مالیات می‌شود. در مقابل، افراد با درآمد بالاتر که همان درصد را می‌پردازند، بار مالیاتی کمتری احساس می‌کنند.

مثالی از مالیات ثابت که نزولی محسوب می‌شود، مالیات بر فروش است. اگر دو نفر هرکدام ۱۰۰ دلار لباس بخرند و ۷٪ مالیات بپردازند، فردی با درآمد کمتر بخش بیشتری از دارایی خود را نسبت به فردی با درآمد بالاتر به مالیات اختصاص می‌دهد.

مالیات تصاعدی (Progressive Tax)

در سیستم مالیات تصاعدی، افراد با درآمد بالاتر درصد بیشتری از درآمد خود را به مالیات اختصاص می‌دهند. سیستم مالیات بر درآمد در ایالات متحده تصاعدی است و هفت طبقه‌ی مالیاتی دارد: ۱۰٪، ۱۲٪، ۲۲٪، ۲۴٪، ۳۲٪، ۳۵٪ و ۳۷٪.

برای سال مالیاتی ۲۰۲۴، درآمد تا ۱۱,۶۰۰ دلار با نرخ ۱۰٪ مشمول مالیات می‌شود، در حالی که درآمد بالای ۵۰۹,۳۵۰ دلار با نرخ ۳۷٪ محاسبه می‌شود. در سال ۲۰۲۵، حد پایین ۱۰٪ به ۱۱,۹۲۵ دلار افزایش می‌یابد و بالاترین نرخ ۳۷٪ برای درآمدهای بالای ۶۲۶,۳۵۰ دلار اعمال خواهد شد.

مالیات حقوق به‌عنوان نمونه‌ای از مالیات ثابت

از سال ۲۰۲۳، سازمان خدمات درآمد داخلی آمریکا (IRS) مالیات حقوق را بر اساس قانون مشارکت‌های بیمه‌ی فدرال (FICA) با نرخ ۷.۶۵٪ برای تأمین مالی برنامه‌های تأمین اجتماعی و مدیکر (Medicare) اعمال می‌کند. این مالیات نمونه‌ای از مالیات ثابت است.

کدام کشورها از سیستم مالیات ثابت استفاده می‌کنند؟

روسیه بزرگ‌ترین کشوری است که مالیات ثابت را اجرا کرده و نرخ ۱۳٪ را بر درآمد شخصی اعمال می‌کند. البته این کشور در سال ۲۰۲۱ برای افزایش درآمدهای مالیاتی به سیستم تصاعدی تغییر کرد.

مجارستان، رومانی و بولیوی نیز از سیستم مالیات ثابت استفاده می‌کنند.

بر اساس بررسی‌های World Population Review ، کشورهایی که از سیستم مالیات ثابت استفاده می‌کنند معمولاً بخش‌های اجتماعی ضعیفی دارند. البته گرینلند استثناست، زیرا با وجود داشتن مالیات ثابت، نرخ آن ۴۵٪ است.

مالیات ثابت چگونه کار می‌کند؟

در مالیات ثابت، همه‌ی افراد بدون توجه به میزان درآمدشان، نرخ یکسانی مالیات می‌پردازند. مالیات بر فروش نیز نمونه‌ای از مالیات ثابت است، زیرا همه به یک نسبت پرداخت می‌کنند.

آیا ایالات متحده سیستم مالیات ثابت دارد؟

ایالات متحده از یک سیستم مالیات بر درآمد تصاعدی استفاده می‌کند، به این معنا که درصد مالیات بر اساس طبقات درآمدی تغییر می‌کند.

برای مثال، در سال ۲۰۲۴، فردی با درآمد ۴۵,۰۰۰ دلار باید ۱۰٪ مالیات برای ۱۱,۶۰۰ دلار اول و ۱۲٪ برای ۳۳,۴۰۰ دلار باقی‌مانده بپردازد.

بحث پیرامون مالیات ثابت چیست؟

حامیان مالیات ثابت معتقدند این سیستم عادلانه‌تر و شفاف‌تر است. این روش، کسری‌ها و معافیت‌هایی را که معمولاً افراد ثروتمند برای کاهش مالیات خود استفاده می‌کنند، حذف می‌کند. همچنین، درک آن ساده است و افزایش نرخ آن بدون ایجاد واکنش سیاسی شدید دشوار خواهد بود. علاوه بر این، از آنجا که با تمام درآمدها به‌طور یکسان برخورد می‌شود، مالیات ثابت می‌تواند به تشویق کار و سرمایه‌گذاری کمک کند.

نتیجه‌گیری

مالیات ثابت به این معناست که همه‌ی درآمدها با یک نرخ یکسان مشمول مالیات می‌شوند. اما در ایالات متحده، سیستم مالیاتی تصاعدی اعمال می‌شود که فشار مالیاتی کمتری بر افراد با درآمد پایین و متوسط وارد می‌کند، در حالی که افراد با درآمد بالاتر سهم بیشتری از مالیات را می‌پردازند.